Tin tức VHNT ngày 11/9/2025

* Ngày 10/9/2025, tại khuôn viên Viện Hồ Chí Minh thuộc Đại học Quốc gia Saint Petersburg (Liên bang Nga), Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch phối hợp cùng Đại học Quốc gia St. Petersburg tổ chức trưng bày chuyên đề “Chủ tịch Hồ Chí Minh – Người đặt nền móng cho tình hữu nghị Việt Nam và Liên bang Nga”.

Sự kiện diễn ra nhân dịp kỷ niệm nhiều mốc quan trọng trong quan hệ hai nước, như 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, 102 năm Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt chân đến Petrograd (nay là Saint Petersburg), 15 năm thành lập Viện Hồ Chí Minh tại Đại học Quốc gia St. Petersburg và 10 năm hợp tác giữa trường đại học này với Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch.

Phát biểu khai mạc, bà Lê Thị Phượng, Giám đốc Khu di tích, nhấn mạnh cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh là nguồn cổ vũ lớn lao cho dân tộc Việt Nam và các dân tộc yêu chuộng hòa bình. Người từng khẳng định Cách mạng Tháng Mười là thắng lợi chung của toàn thể các dân tộc bị áp bức.

Giáo sư Vladimir Kolotov, Viện trưởng Viện Hồ Chí Minh, bày tỏ vinh dự khi triển lãm lần này được tổ chức tại Nga, coi đây là dịp bổ sung những “chương mới hiện đại” cho quan hệ Việt Nam – Liên bang Nga. Triển lãm đã mang lại nhiều cảm xúc cho thế hệ trẻ Việt Nam tại Saint Petersburg. Ngoài ra, đoàn công tác của Khu di tích còn gặp gỡ bà Tatiana Ghermanovna, con gái nhà du hành vũ trụ German Titov, người từng được Bác Hồ tiếp đón năm 1962.

* Ngày 10/9/2025, tại Stockholm (Thụy Điển), đạo diễn điện ảnh Bo Öhlén đã được trao Kỷ niệm chương Vì sự nghiệp Văn hóa, Thể thao và Du lịch theo Quyết định số 2483/QĐ-BVHTTDL ngày 17/7/2025 của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam. Phần thưởng ghi nhận những đóng góp của ông trong việc quảng bá lịch sử, văn hóa Việt Nam qua bộ phim tài liệu “Victory Vietnam” (Chiến thắng của Việt Nam).

Đại sứ Trần Văn Tuấn trao Kỷ niệm chương Vì sự nghiệp Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho Đạo diễn Bo Öhlén. Nguồn ảnh: baophapluat.vn

Buổi lễ diễn ra trang trọng tại Đại sứ quán Việt Nam tại Thụy Điển với sự tham dự của Đại sứ Trần Văn Tuấn, phu nhân đạo diễn Bo Öhlén cùng đại diện cộng đồng người Việt tại Stockholm. Phát biểu tại buổi lễ, Đại sứ nhấn mạnh “Victory Vietnam” là bộ phim tài liệu cảm động, đã ra mắt tại Việt Nam vào tháng 4/2025 nhân dịp 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tác phẩm được công chiếu tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và trên sóng VTV, gây xúc động mạnh mẽ cho hàng triệu khán giả, góp phần thắt chặt mối quan hệ văn hóa Việt Nam – Thụy Điển.

Đạo diễn Bo Öhlén bày tỏ xúc động khi nhận phần thưởng cao quý, khẳng định mong muốn bộ phim sẽ trở thành cầu nối văn hóa để nhân dân hai nước hiểu nhau hơn. Trong thư chúc mừng gửi đến đạo diễn, bà Lê Thị Hà – Viện trưởng Viện Phim Việt Nam – nhấn mạnh giá trị tư liệu quý báu của tác phẩm, đồng thời ghi nhận tình đoàn kết quốc tế mà Thụy Điển dành cho Việt Nam trong những năm tháng khó khăn.

Sự kiện tôn vinh cống hiến của đạo diễn Bo Öhlén, đồng thời khẳng định sự gắn bó bền chặt giữa Việt Nam và Thụy Điển, mở ra những triển vọng hợp tác mới trong lĩnh vực văn hóa, điện ảnh.

* Ngày 11/9/2025, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam phối hợp UBND xã Mỹ Chánh Hòa và xã An Hiệp, tỉnh Vĩnh Long tổ chức Lễ đón bằng công nhận Cây di sản Việt Nam cho 5 cây cổ thụ gồm 3 cây gừa (si) tại Nông trại Hải Vân – Sân chim Vàm Hồ (xã Mỹ Chánh Hòa) và 2 cây da tại miếu Bà ấp Giồng Sao, miếu Bà ấp Giồng Trôm (xã An Hiệp).

Tại buổi lễ, ông Lê Chí Linh, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam nhấn mạnh việc công nhận những cây cổ thụ này góp phần bảo tồn nguồn gen quý hiếm, giữ gìn cảnh quan tiêu biểu, quảng bá sự đa dạng của hệ thực vật Việt Nam đến bạn bè quốc tế. Đây cũng là cơ hội để nâng cao giá trị di tích lịch sử, văn hóa và phát triển du lịch sinh thái của Vĩnh Long và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo khảo sát, 3 cây gừa ở Sân chim Vàm Hồ có tuổi đời 100 – 200 năm, với hệ rễ phụ đồ sộ và tán lá rộng. Việc vinh danh nâng cao giá trị du lịch, biến nơi đây thành một “bảo tàng sống” về thiên nhiên và lịch sử, nơi du khách có thể chiêm ngưỡng vẻ đẹp kỳ vĩ của cây cổ thụ và tìm hiểu những câu chuyện gắn liền với chúng.

Đối với 2 cây da tại xã An Hiệp, chính quyền địa phương cho biết cây đã hơn 100 năm tuổi, gắn bó cùng nhiều thế hệ người dân, trải qua cả chiến tranh và thiên tai nhưng vẫn xanh tốt. Việc công nhận cây di sản là sự ghi nhận công sức cộng đồng trong bảo tồn, đồng thời góp phần nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu.

* Tối 10/9/2025, tại Quảng trường xã Triệu Phong (tỉnh Quảng Trị), Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam phối hợp UBND xã Triệu Phong cùng Báo và Đài Phát thanh – Truyền hình Quảng Trị tổ chức chương trình chính luận – nghệ thuật với chủ đề “Theo dấu chân người mở cõi”, nhân kỷ niệm 500 năm ngày sinh Chúa Tiên Nguyễn Hoàng. Chương trình đã thu hút đông đảo người dân và du khách tham dự.

Tiết mục mở màn chương trình. Nguồn ảnh: quangtri.gov.vn

Chương trình nghệ thuật gồm ba phần: “Ái Tử – Triệu Phong: Bản doanh khai mở”, “Quảng Trị: Mảnh đất dựng nghiệp” và “Mạch nguồn chảy mãi”, tái hiện hành trình mở cõi đầy gian nan nhưng vĩ đại của Đoan quận công Nguyễn Hoàng – vị “Anh hùng mở cõi” của dân tộc. Từ năm 1558, khi đặt đại bản doanh tại Ái Tử (Triệu Phong), Nguyễn Hoàng đã biến Thuận Quảng thành vùng đất trù phú, tạo nền móng cho cơ nghiệp của dòng họ Nguyễn ở phương Nam, đồng thời xác lập chủ quyền biển đảo, hướng đến Hoàng Sa, Trường Sa. Triều Nguyễn sau này truy tôn ông là Thái tổ Gia dụ Hoàng đế, còn nhân dân kính xưng là Chúa Tiên.

Chương trình “Theo dấu chân người mở cõi” khẳng định công lao to lớn của Nguyễn Hoàng trong việc dựng nghiệp và mở rộng lãnh thổ, khơi dậy niềm tự hào, trách nhiệm gìn giữ và phát huy di sản cha ông để lại. Dịp này, BTC trao 400 suất quà trị giá 200 triệu đồng cho các hộ nghèo tại Triệu Phong, Triệu Cơ, Ái Tử và Nam Cửa Việt, nhằm lan tỏa tinh thần nhân văn, gắn kết cộng đồng.

PV tổng hợp